Getekend in bijbelverhalen

In juli was ik in Sofia in Bulgarijë om daar Nederlandse gedetineerden te bezoeken. Nadat deze bezoeken afgerond waren, maakte ik nog een rondje door de stad. In de winkelstraat zaten diverse straatverkopers met hun koopwaar uitgestald op straat. Ook de cartoontekenaar die je in elke toeristische stad wel kunt vinden, was van de partij.

Iets verder op zat een jongeman te tekenen op een groot stuk papier. Nou ja, tekenen: Hij kraste met een donkerblauwe pen een wirwar van lijnen, waaruit zo maar uit het niets leek het, een gezicht tevoorschijn kwam met een paar ogen die je leken te doorgronden. Ademloos keek ik toe. Dit was niet zomaar een straatartiest.

We raakten in gesprek. Ik vertelde hem dat zijn werk me deed denken aan een vrouw die ooit bij me in de gevangenis was en die ook op een dergelijke manier kraste en daarmee een portret tevoorschijn toverde. De artiest, Emanuel Barica luisterde geïnteresseerd toe. “Werk je in de gevangenis” vroeg hij. En ik vertelde hem wat mijn functie nu was. Emanuel begon over zichzelf te vertellen. Dat hij nu in Berlijn woonde maar behoorde tot de Romagemeenschap. Dat zijn werk inmiddels in verschillende  galeries hing maar dat hij zijn werk ook toegankelijk wilde houden voor mensen met een kleine beurs. Hij was nu in Bulgarijë voor een talentenjacht en had besloten om in de tijd die over was op straat te gaan tekenen. Vanwege familierelaties had hij altijd de wens gehad om workshops te geven in de gevangenis om zo gedetineerden met zijn manier van tekenen een klein stukje op weg te helpen.

Emanuel raakte steeds enthousiaster en ik ook. Want zijn techniek zou heel geschikt zijn voor in de gevangenis. Een stuk papier en een potlood of pen, meer is er niet nodig. En dát hebben de meeste gedetineerden wel. En anders kunnen ze dat nog wel lenen. Op weg naar mijn hotelkamer overdacht ik deze ontmoeting. Wat zou het mooi zijn als de uitgifte van de bundel: “Getekend in bijbelverhalen” vergezeld kon gaan met workshops van Emanuel. Zo worden gedetineerden gelijk gemotiveerd om in hun bundel te gaan tekenen. Op dat moment leek het nog een vaag idee met nog geen enkel idee hoe dit bekostigd zou moeten worden. Maar een half jaar later was alles rond.

De bundel: “Getekend in bijbelverhalen” met een omslag getekend door Emanuel, was bezorgd in de PI’s en Emanuel was samen met zijn vriendin Aziza gearriveerd voor de eerste workshop in Veenhuizen. De mannen waren enthousiast. En dat bleek ook in de volgende workshops. Emanuel is erg inspirerend en gaf de mannen het gevoel dat zij dit zelf ook konden. En sommigen tekenden inderdaad met slechts een potlood, een prachtig oog. Want dat was de opdracht. De laatste workshop werd door Aziza geleid in de vrouwengevangenis in Ter Peel. Ook daar enthousiaste reacties. De vrouwen konden even iets geheel anders doen. Ze waren even vrij in hun hoofd. Een vrouw vertelde dat het tekenen op cel haar er letterlijk door heen hielp. Na een week zo workshops te hebben gegeven, zijn Aziza en Emanuel weer vertrokken naar Berlijn. Het was een geweldige ervaring. Emanuelen ik dromen al weer van een volgend project.

Wordt vervolgd.

Anne van Voorst